Là freelance UX/UI và lập trình website với thu nhập không ổn định, Trần Đạo chia sẻ cách xây dựng kế hoạch tài chính trong 24 tháng để hiện thực hóa mục tiêu mua chiếc Ford Ranger đầu tiên bằng sự kỷ luật và thói quen tích lũy.
"Có những ước mơ không thiếu vì quá lớn, mà vì mình chưa đủ kiên nhẫn để đi đến cùng và mình có đủ sẵn sàng để lên kế hoạch đường dài để đạt được hay không? Với tôi trở thành một người đàn ông bản lĩnh, bờ vai vững chắc cho người mình thương không lo ngại tài chính mới là điều quan trọng." , anh Trần Đạo chia sẻ.
Ở tuổi 27, Trần Đạo, một freelancer chuyên thiết kế UX/UI và lập trình website tại TP. Hồ Chí Minh, đã có điều mà nhiều người trẻ mơ ước: công việc tự do, được lựa chọn dự án mình yêu thích và mức thu nhập có những tháng lên tới 50–70 triệu đồng. Thế nhưng, phía sau những con số đáng mơ ước ấy lại là một thực tế khá quen thuộc với nhiều freelancer: thu nhập cao nhưng không đều, tháng bận rộn thì tiền về liên tục, tháng thị trường chậm lại thì chỉ còn khoảng 20 triệu đồng.
Đạo từng nghĩ rằng chỉ cần làm thêm vài dự án là sẽ nhanh chóng mua được chiếc Ford Ranger mà anh ao ước từ lâu. Nhưng rồi năm này qua năm khác, số dư tài khoản gần như không thay đổi nhiều. Tiền kiếm được lại tiếp tục dành cho những chuyến đi cùng người yêu, nâng cấp máy tính để làm việc, đổi điện thoại, gặp gỡ khách hàng hay những khoản chi phát sinh mà chính anh cũng không nhớ hết.
"Có thời điểm mình tự hỏi, tại sao làm nhiều như vậy mà mục tiêu vẫn cứ đứng yên."
Sản phẩm sử dụng tại TopTop:
Ford Ranger không phải là chiếc xe đầu tiên Đạo từng thích, nhưng lại là chiếc xe anh luôn nghĩ đến mỗi khi nhìn thấy trên đường. Là freelancer, anh thường xuyên phải mang theo laptop, màn hình phụ, thiết bị quay chụp khi gặp khách hàng hoặc đi công tác ngắn ngày. Một chiếc ô tô không chỉ giúp công việc thuận tiện hơn mà còn là mục tiêu đánh dấu cột mốc trưởng thành sau nhiều năm tự lập.
Thời điểm bắt đầu lập kế hoạch, Đạo đã tích lũy được khoảng 500 triệu đồng. Nhìn qua tưởng như đã đi được nửa chặng đường, nhưng chiếc xe anh mong muốn có tổng chi phí lăn bánh gần 1 tỷ đồng, chưa kể các khoản bảo hiểm, đăng ký và chi phí sử dụng ban đầu.
"Nhiều người bảo mình cứ vay thêm rồi mua luôn. Nhưng mình không thích cảm giác vừa nhận xe đã phải nghĩ đến khoản trả góp mỗi tháng. Mình muốn khi cầm chìa khóa, đó là thành quả của quá trình mình đã chuẩn bị."
Áp lực lớn nhất không nằm ở số tiền còn thiếu, mà ở việc thu nhập của freelancer không bao giờ giống nhau giữa các tháng. Có tháng nhận ba bốn dự án liên tiếp, tài khoản tăng rất nhanh. Nhưng cũng có tháng thị trường chững lại, chỉ đủ trang trải chi phí sinh hoạt và duy trì công việc.
Đạo còn cười khi kể về một "khoản đầu tư" mà anh chưa bao giờ thấy tiếc. "Mình có người yêu. Cuối tuần thì đưa nhau đi ăn, lâu lâu lại đi Đà Lạt, Phú Quốc hay đơn giản là xem phim. Có hôm trời mưa lớn, hai đứa mặc áo mưa chạy xe máy về, nhìn người yêu lạnh run phía sau mà mình chỉ nghĩ giá như có một chiếc ô tô thì đỡ biết mấy."
Đó không phải là sự sĩ diện, mà là mong muốn mang đến cho người mình yêu cảm giác an toàn và thoải mái hơn. Trong đầu Đạo, chiếc xe không chỉ phục vụ công việc mà còn là món quà dành cho tương lai của cả hai.
Có một khoảng thời gian, Đạo thử nhiều cách để ép bản thân tiết kiệm. Anh từng đặt mục tiêu mỗi tháng phải để dành 30 triệu đồng. Nhưng thực tế rất nhanh phá vỡ kế hoạch ấy. Tháng kiếm được 70 triệu thì việc dành ra 30 triệu không quá khó. Tháng chỉ có 20 triệu, con số đó gần như bất khả thi. Vài lần không đạt mục tiêu khiến anh dần bỏ cuộc và quay lại thói quen cũ.
"Mình nhận ra vấn đề không phải là thu nhập thấp, mà là mình chưa có một hệ thống để quản lý dòng tiền." Sau khi tìm hiểu các giải pháp quản lý tài chính cá nhân, Đạo biết đến TopTop qua một người bạn trong ngành công nghệ. Điều khiến anh quan tâm không phải là những con số về lãi suất trước tiên, mà là cách ứng dụng giúp tách riêng khoản tiền dành cho mục tiêu lớn khỏi dòng tiền chi tiêu hằng ngày.
Anh lựa chọn tham gia Gói Chinh Phục kỳ hạn 24 tháng với mức lãi suất áp dụng theo chính sách tại thời điểm tham gia là 12%/năm khi đáp ứng đầy đủ điều kiện của sản phẩm. Quan trọng hơn, anh thay đổi hoàn toàn cách tích lũy.
Thay vì đặt ra một con số cố định mỗi tháng, Đạo đặt nguyên tắc: mỗi khi hoàn thành dự án và nhận thanh toán, việc đầu tiên là chuyển một phần tiền sang khoản tích lũy. Tháng nhiều, anh chuyển 40–50 triệu đồng. Tháng ít, anh chỉ chuyển 5–10 triệu đồng. Có tháng chỉ đủ chuyển vài triệu nhưng anh vẫn duy trì. "Mình không cố chứng minh bản thân tiết kiệm giỏi. Mình chỉ cố gắng không bỏ tháng nào." Chính sự đều đặn ấy giúp việc tích lũy trở thành một thói quen thay vì một áp lực.
Có một điều mà Đạo thường chia sẻ với những người bạn cũng làm freelancer: kiếm được nhiều tiền chưa chắc đã khó bằng giữ lại được tiền. Thu nhập theo dự án luôn mang đến cảm giác rất "thăng hoa" mỗi khi hoàn thành một hợp đồng lớn. Có tháng tài khoản nhận liên tiếp vài khoản thanh toán, nhìn số dư tăng lên nhanh đến mức anh từng nghĩ chỉ cần thêm vài tháng nữa là có thể mua được chiếc xe mình mong muốn.
Thế nhưng, cũng chính những tháng "bội thu" ấy lại là lúc cám dỗ lớn nhất xuất hiện. Một chiếc màn hình mới để làm việc hiệu quả hơn, một chiếc MacBook cấu hình cao hơn, vài ngày nghỉ ở Đà Lạt sau chuỗi dự án căng thẳng hay đơn giản là muốn tự thưởng cho bản thân sau nhiều đêm thức trắng chạy deadline. Mỗi khoản chi đều có lý do rất hợp lý, đến mức nếu không nhìn lại, anh gần như không nhận ra mình đã tiêu bao nhiêu.
"Tôi từng nghĩ cứ kiếm nhiều thì tự nhiên sẽ tiết kiệm được nhiều. Nhưng thực tế hoàn toàn ngược lại. Khi thu nhập tăng mà không có kế hoạch rõ ràng, nhu cầu cũng tăng theo. Cuối cùng, mình vẫn quay về vạch xuất phát."
Sau khi bắt đầu sử dụng TopTop, điều đầu tiên Đạo thay đổi không phải là mức tiền tiết kiệm, mà là thứ tự ưu tiên của dòng tiền. Trước đây, anh thường chi tiêu trước rồi mới tiết kiệm phần còn lại. Giờ đây, ngay khi khách hàng chuyển khoản thanh toán dự án, anh sẽ dành một phần cho mục tiêu mua xe trước, phần còn lại mới phân bổ cho các nhu cầu khác.
Anh ví cách làm này giống như một quy trình trong công việc lập trình: mọi thứ đều có thứ tự và không thể bỏ qua bước quan trọng nhất.
Trong suốt 24 tháng, cuộc sống của Đạo không hề trở nên khắc khổ hơn. Anh vẫn đầu tư cho công việc, bởi với freelancer, thiết bị tốt cũng là một khoản đầu tư tạo ra thu nhập. Anh vẫn dành thời gian đưa người yêu đi ăn vào cuối tuần, vẫn cùng cô đi du lịch mỗi khi hoàn thành một dự án lớn và vẫn tự thưởng cho bản thân những điều nhỏ bé sau những ngày làm việc căng thẳng.
Điều khác biệt nằm ở chỗ, mọi khoản tiền đều được phân vai ngay từ khi vừa "đi làm về".
Và một phần dành riêng cho chiếc Ford Ranger – khoản tiền gần như không bao giờ được "động" tới nếu không thực sự cần thiết.
Có những tháng công việc thuận lợi, anh chuyển vào hũ tích lũy vài chục triệu đồng chỉ sau một lần thanh toán. Nhưng cũng có những tháng thị trường chững lại, số tiền chuyển vào chỉ bằng một bữa ăn của nhóm bạn. Điều khiến Đạo tự hào không phải là có tháng tiết kiệm được bao nhiêu, mà là trong suốt hai năm ấy, không có tháng nào anh bỏ cuộc.
Có lần nhìn số tiền tích lũy tăng rất chậm, anh cũng từng sốt ruột.
"Cảm giác giống như chạy marathon vậy. Mỗi ngày nhìn thì chẳng thấy mình tiến được bao xa, nhưng khi ngoảnh lại mới biết mình đã đi được cả một quãng đường dài."
Đến cuối năm đầu tiên, mục tiêu vẫn còn khá xa. Nhưng thay vì nản lòng, Đạo tiếp tục duy trì đúng kế hoạch ban đầu. Sau thêm một năm nữa, khoản tiền tích lũy, cùng phần lợi nhuận từ Gói Chinh Phục kỳ hạn 24 tháng theo chính sách áp dụng tại thời điểm tham gia và khi đáp ứng đầy đủ điều kiện của sản phẩm, đã giúp anh tiến gần hơn rất nhiều đến số tiền cần chuẩn bị để sở hữu chiếc xe mơ ước.
Nhìn lại chặng đường ấy, Đạo nhận ra điều thay đổi lớn nhất không nằm ở số dư tài khoản, mà ở tư duy quản lý tài chính của chính mình.
"Freelancer rất dễ rơi vào cảm giác tháng này kiếm nhiều thì tiêu nhiều, tháng sau tính tiếp. Nhưng khi biết giữ lại một phần ngay từ lúc tiền vừa về tài khoản, mình thấy mục tiêu không còn xa vời nữa. Mỗi lần chuyển tiền vào hũ, mình biết chiếc xe đang tiến lại gần thêm một chút."
Ngày hoàn tất các thủ tục nhận chiếc Ford Ranger, Đạo đứng lặng vài phút trước showroom. Nhìn chiếc xe mình từng lưu làm hình nền điện thoại suốt nhiều năm giờ ở ngay trước mắt, anh không nghĩ đến việc chụp ảnh đăng Facebook hay khoe với bạn bè. Điều đầu tiên anh làm là lấy điện thoại gọi cho người yêu.
"Chiều nay anh đón em nhé." Chỉ vậy thôi. Chiều hôm đó, TP. Hồ Chí Minh bất chợt đổ cơn mưa đầu mùa. Nếu là hai năm trước, có lẽ cả hai lại mặc áo mưa, len lỏi giữa dòng xe đông đúc rồi về đến nhà trong bộ quần áo ướt sũng. Nhưng hôm ấy, Đạo ngồi trong xe, bật điều hòa, mở bản nhạc mà cả hai đều thích rồi lặng lẽ chờ trước cổng công ty.
Người yêu anh bước ra, nhìn quanh vài giây rồi mới nhận ra chiếc xe quen thuộc trong những lần hai người cùng đi xem ở showroom. Cô mở cửa, ngồi xuống và mỉm cười. "Cuối cùng thì những hôm mưa cũng không phải chạy xe máy nữa rồi." Đó là một câu nói rất nhẹ, nhưng với Đạo, nó đáng nhớ hơn bất kỳ lời chúc mừng nào.
Anh bảo, khoảnh khắc ấy khiến mình hiểu rằng chiếc xe không đơn thuần là một tài sản có giá trị lớn. Nó là thành quả của hai năm kiên trì, của hàng chục lần tự nhắc bản thân "tháng này vẫn phải dành một phần cho mục tiêu", của những lần từ chối mua một món đồ chưa thật sự cần và của rất nhiều quyết định nhỏ được lặp đi lặp lại.
"Có người hỏi mình cảm giác lái chiếc xe đầu tiên thế nào. Thật ra điều khiến mình hạnh phúc nhất không phải là cầm vô-lăng, mà là biết rằng mình đã giữ đúng lời hứa với chính mình cách đây hai năm. Chiếc xe không thay đổi cuộc sống chỉ sau một ngày, nhưng nó nhắc mình rằng, nếu đủ kiên trì với một mục tiêu, rồi sẽ có lúc mình chạm tới."
Có một câu tục ngữ rất quen thuộc: "Năng nhặt chặt bị." Trong quản lý tài chính cũng vậy, những mục tiêu lớn hiếm khi được tạo nên từ một quyết định bốc đồng hay một khoản thu nhập bất ngờ. Chúng thường được hình thành từ những hành động nhỏ nhưng được lặp lại đều đặn trong một thời gian đủ dài.
Câu chuyện của Trần Đạo không phải là hành trình làm giàu trong thời gian ngắn, mà là hành trình học cách kỷ luật với chính đồng tiền mình làm ra. Dù bạn là freelancer, nhân viên văn phòng hay chủ doanh nghiệp, nếu có một mục tiêu đủ rõ ràng và một kế hoạch phù hợp, mỗi khoản tích lũy hôm nay đều có thể trở thành nền tảng cho những cột mốc lớn của ngày mai.
Bởi cuối cùng, điều giúp chúng ta tiến gần hơn đến ước mơ không chỉ là khả năng kiếm tiền, mà còn là sự kiên trì giữ lại một phần cho tương lai của chính mình.
Tên nhân vật trong bài viết đã được thay đổi nhằm bảo vệ quyền riêng tư. Nội dung phản ánh trải nghiệm của một khách hàng và không đại diện cho kết quả của tất cả người dùng. Hiệu quả tài chính phụ thuộc vào số tiền tích lũy, thời gian duy trì và chính sách sản phẩm tại từng thời điểm.
Bắt đầu hành trình tích lũy cùng TopTop
Dù bạn đang chuẩn bị lập gia đình, đón em bé hay xây dựng quỹ dự phòng cho tương lai, TopTop mang đến nhiều giải pháp giúp bạn quản lý dòng tiền linh hoạt và hình thành thói quen tích lũy mỗi ngày.
Theo dõi TopTop để cập nhật các chương trình mới nhất:
